All pages

[Heeft hij het echt zo gezegd? - klik hier] Ingekorte versie van de redevoering van Martin Luther (1483-1546), gehouden op de Rijksdag te Worms (18 april 1521), gebaseerd op reeds ...
Read More
Luthers eigen melodie voor het 'Vater unser' In dit handschrift (Bibliotheek - Berlin) van Luther ziet u hoe hij bezig is geweest met de tekst van het 'Vater unser' en ...
Read More
BRIEF AAN DE CHRISTENEN IN NEDERLAND, JULI 1523 'an die Christen ym Nidderland'. Luther had in ons land al vroeg veel vrienden, met name in de tot zijn congregatie behorende ...
Read More
Andreas Malessa, Hier stehe ich, es war ganz anders. Irrtümer über Luther, SCM Hänssler Verlag, 2016, 192 blz. ISBN: 9783775156103 Voor wie Duits leest, een must in het Lutherjaar. Als ...
Read More
Andrew Pettegree, Brand Luther. Printing and the Making of the Reformation. Penguin Press 2015. 388 blz. € 20,95. ISBN 9781594204968. Ook verkrijgbaar in het Nederlands: Het merk Luther (Atlas-Contact, € 29,95)[opmerking: De briljante subtitel ...
Read More
Johann Walter, Beati immaculati in via (1 vrije stem, 1 basso ostinato, 1 altus repetetivo en 4 stemmen in canon), geschreven voor de inhuldiging van de slotkapel van Torgau in ...
Read More
[bron: Gert Gielis, Verdoelde schaepkens, bytende wolven, p. 76-77] Zaterdag 13 juli was een broeierig warme zomerdag. De stad gonsde van de drukte, want het was een marktdag en dan kwamen handelaars ...
Read More
Camerata Trajectina: “Een nieuwe Liedt wy heven aen”, Lutherse zang in de Nederlanden. Globe  5270, 2017. EAN 8711525527003. € 16,50 (http://www.camerata-trajectina.nl/?page=0015). Met deze CD levert “Camerata Trajectina“ haar bijdrage aan ...
Read More
EIN FESTE BURG IST UNSER GOTT - LUTHER AND THE MUSIC OF THE REFORMATION (Ricercar/Outhere music, 2CD’s). Vox Luminis (dir. Lionel Meunier) en Bart Jacobs (orgel), € 33,00 De Lutherse kerkmuziek is ...
Read More
De zangers van Utopia en de blazers van InAlto hebben de handen ineengeslagen om een programma ter ere van Luther op te nemen, omdat Luther de muziek zo hogelijk geëerd ...
Read More
LUTHERS LIEDER (Chrismon edition/Carus, 2CD’s ) Athesinus Consort Berlin (dir. Klaus-Martin Bresgott), Kammerchor Stuttgart (dir. Frieder Bernius), € 17,99 Alle 35 liederen van Luther (of die hem worden toegeschreven met redelijke ...
Read More
1517 – Mitten im Leben Calmus Ensemble | Lautten Compagney | Wolfgang Katschner. Label: Carus 83.477 Met/op deze cd proberen deze beide Duitse top-ensembles (zang/instrumentaal) de sfeer van het gewone leven ...
Read More
We zullen dit jaar niet om Martin Luther heen kunnen: 2017 is uitgeroepen tot Lutherjaar. De toeristische dienst van Duitsland in het algemeen en van Sachsen-Anhalt draait al enige tijd ...
Read More
Hieronder een 'ongeautoriseerde' herdruk van de 95 stellingen, zoals die in Nürnberg (1518?) is verschenen. [click to zoom]. Een selectie in vertaling vindt u onder de afbeelding. Voor meer info ...
Read More
De eerste die Luthers 95 stellingen in boekvorm (beter: brochure, pamflet) afdrukt is Adam Petri in Basel. De vorige edities waren enkelzijdig bedrukte folios, d.w.z. kopieën van de stellingen zoals die ...
Read More
De Hervorming (?) vieren helemaal gericht op de Luther, de geloofdsheld die - als een ridder op het witte paard - het in z'n eentje opneemt voor 'de gewone man' ...
Read More
Of Luther de thesen uithing in Wittenberg op Hervormingsdag is onzeker. Wat wel zeker is dat hij een verontwaardigde brief naar de aartsbisschop van Mainz stuurde in wiens ambtsgebied de ...
Read More
Luther heeft de hele bijbel in het Duits vertaald. Dat is een feit. En dat is een geweldige prestatie. Maar dit project dat hij in 1522 is gestart, is ook ...
Read More
Luther zegt over de aflaten op zich niets nieuws en er staan veel zaken in die hij een jaar later niet meer voor zijn rekening zal nemen en nog een ...
Read More
Heeft Luther de mens van de 21ste eeuw eigenlijk nog wel wat te zeggen of moet hij ook maar bijgezet worden in het rariteitenkabinet van historische persoonlijkheden? Ik zal eerst ...
Read More
Hieronder een aantal titels, die ik vanuit googlebooks of andere digitaliseringprojecten (vooral in Duitsland is men goed bezig!) heb gedownload. U kunt er dan zelf naar hartelust in bladeren. De bestanden ...
Read More
Ed Kooijmans, De Wittenbergse nachtegaal. De wereld van Luthers liederen (Den Hertog, Houten, 2012). 381 blz. € 24,90 Dit boek wil een inleiding bieden in de wereld van Luthers liederen. En ...
Read More
De oudste Nederlandse vertaling die ik ken, staat in een Luthers gezangbundel uit 1567 (Den Geheelen Souter...). De vertaler is niet bekend. Het is ook eerder een 'verdietsing' dan een ...
Read More
Een schoon onderwisinge hoe een kersten mensche warachteliken aflaet verdienen mach  (= vertaling met vele extra's van Luthers 'Sermon von der Ablasz und Gnade'). In Antwerpen gedrukt door Claes De Grave ...
Read More
Hier een 'Einzeldruck' van Luthers eerste lied (Ein neues Lied wir heben an) over de ware lotgevallen van twee van zijn Antwerpse ordebroeders, Johan van Essen en Hendrik Voes. Het ...
Read More
voor melodie en toonzettingen zie deze pagina voor achtergrond over ontstaan en verspreiding deze pagina Ein neues Lied von den zwei Märtyrern Christi, zu Brüssel von den Sophisten zu Löwen verbrannt ...
Read More
Er is enige discussie over de originele melodie van Luthers eersteling, m.n. de laatste regel. Dat gaat zowel over de nootlengte (duur) als de noten zelf. Hier de twee versies naast ...
Read More
Het eerste officiële Lutherse liedboekje (met voorwoord van Luther zelf). Het verschijnt in 1524 in Erfurt: Ein Enchiridion oder Handbuchlein (Erfurt, 1524) in twee bijna gelijke edities: Het marktprincipe ("Er ...
Read More
Uit Erwin Iserloh, Luther zwischen Reform und Reformation. Der Thesenanschlag fand nicht statt (Munster, 19682) [Na alle gegevens te hebben verzameld en gewikt en gewogen komt Iserloh tot volgende chronologie voor ...
Read More
De allereerste verzameling liederen uit de omgeving van Martin Luther is de uitgave van 'Etlich christliche Lieder'. Verzameling neme men letterlijk: de drukker heeft losbladige uitgaven verzameld en drukt ze ...
Read More
Europa reformata. Reformationsstädte Europas und ihre Reformatoren. Europa reformata. European Reformation Cities and Their Reformers Ed. Michael Welker, Michael Beintker, Albert de Lange; Evangelische Verlagsanstalt, Leipzig. 2016. 512 blz. ISBN ...
Read More
Vox Luminis - CD Martin Luther en de muziek, 2016/2017, Outhere music. Deze repetitieopname begint met de hymne Veni Sancte Spiritus (Thomas Selle - cantor te Hamburg - meerkorig werk, ...
Read More
Herman Selderhuis , Luther. Een mens zoekt God, Uitg. De Banier, Apeldoorn 2016. 333 blz. EUR 24,95 Selderhuis' nieuwe biografie is duidelijk gericht op een breed publiek. Ze is vertellend ...
Read More
Waar of niet waar ? Luther, op de vooravond van Allerheiligen, 31 oktober 1517,  met een hamer in de hand en enkele nagels (spijkers voor de Hollandse lezers) in zijn monnikspij ...
Read More
HENDRIK VAN ZUTPHEN, prior van de Augustijnen te Antwerpen in 1522 Geboren te Zutphen in 1488 of 1489, overleden te Heide (Dithmarschen, Noord-Duitsland) op 10 december 1524. In oudere literatuur ...
Read More
‘Euangelion’ ist ein griechisch Wort, und heißt auf deutsch gute Botschaft, gute Mär, gute Neuzeitung, gut Geschrei, davon man singet, saget und fröhlich ist. [klik hier voor de bespreking van ...
Read More
500 jaar na Luther vraag je je af: Wat had die man toch dat zijn gedachten zo'n ongehoorde weerklank vonden? Mijn 'educated guess' aan het eind van het Lutherjaar: Als je ...
Read More
Transcription of the two SATB-versions Johann Walter published of this song. The oldest (the 'original') can be found in the Geistliches Gesangbuchlein (Wittenberg) 1524/5). A new version appeared in a re-issue ...
Read More
Achter (eigenlijk naast) Luther doemt de figuur op van Käthe, zijn vrouw. Helaas kunnen we haar alleen maar waarnemen door de ogen van Luther (en sporadisch andere mannen rond Luther). Wat ...
Read More
Tegen de aflaat ? Vóór goede werken ! Aan de vooravond van Allerheiligen 1517 publiceerde de Augustijner monnik, professor exegese Nieuwe Testament: dr. Martin Luther zijn 95 stellingen tegen de ...
Read More
Thomas Kaufmann, Luthers Juden. Reclam 2014. 203 blz. € 22,95. ISBN 783150109984. Een heikel punt in elk Lutherbiografie is altijd weer de verhouding van Luther tot de Joden. De specialist ...
Read More
Enkele studenten van Luther (hij was professor theologie te Wittenberg), onder wie Jacob Praepositus (Proost) en Hendrik van Zutphen, zijn prior geweest van het Augustijner-klooster te Antwerpen (nu Sint-Andries). Zij ...
Read More
Repetitieopname van Vox Luminis - CD Martin Luther en de muziek, 2016/2017, Outhere music. Eerst de pinksterhymne Veni Sancte Spiritus (Thomas Selle) en dan 2:05 muziek van Caspar Othmayer. De ...
Read More
De Lutherse kerkmuziek is gewoon blijven meegroeien met de breed-Europese muziekontwikkeling, die in de rooms-katholieke landen in de tijd van de contra-reformatie een grote bloei kende. Vanuit de Duitse en ...
Read More
“Als ik wist dat morgen de wereld zou vergaan, dan zou ik vandaag een appelboompje planten…” zo luidt één van de fraaiste Luther quotes, die ik ken. Of Luther het ...
Read More
De persoon (en het optreden) van Martin Luther heeft in de 16de eeuw gewerkt als een katalisator voor menselijk 'ongenoegen' van allerlei aard. De energie die daardoor loskwam had onder ...
Read More
Contrapropaganda: Luther en Katharina als 'tegenbeeld' van Jezus en Maria. Johann Hasenberg (fl. 16de eeuw), Ioannis Hasenbergij Bohemi, ad Luderanorum, famosum Libellum, recens Wittenbergae editum, responsio. Leipzig: Melchior Lotter (sr.), 1528. afbeelding en ...
Read More
Zoals al vaker aangehaald op deze website heeft Luther sterk geïnvesteerd in muziek en wel met name in de creatie van goede liederen (met ditto muzieknoten). Hij zelf zette zich ...
Read More
Wat vond Luther van Maria? Zeker tot 1521 schrijft Luther opvallend positief over Maria. De devotie voor de Heilige Maagd, moeder des Heren, was diep verankerd in de hele middeleeuwse ...
Read More
Een Kerstpreek van Luther uit 1524 over de 'Engelenzang': Das Gloria in Excelsis ...
Read More
Gooide Luther echt een inktpot naar de duivel ? Op de Wartburg, waar Luther na zijn spectaculaire vlucht lange tijd ondergedoken verbleef als jonker ‘Jörg’, onderwijl hard werkend aan de ...
Read More
Luther: zijn leven, zijn werk. Sabine Hiebsch, Martin van Wijngaarden (red.). Kok-Kampen, 2017. 296 blz. ISBN 9789043528054. € 34,99 Ter gelegenheid van het herdenkingsjaar 2017 verscheen een herdruk (de facto: de ...
Read More
Digitaal bladerboekje Om de christenen in de Nederlanden te troosten na de executie van de twee Antwerpse jonge monniken, schreef Luther hen een brief (ja, hij stapt in de rol ...
Read More
In 1525 zond Luther een brief aan de christenen in Antwerpen om hen te waarschuwen tegen de (volgens hem) verwerpelijke leerstelling van Loy de Schaliedekker (Eligius Pruystinck). In 1525 was ...
Read More
Quote van de site van de Koninklijke Bibliotheek ... Niemand die het las, wilde bij de verschijning van dit tractaatje in 1941 gelooven dat het van Luther was! Men vermoedde ...
Read More
Het lied zelf (zie hierover deze pagina) is waarschijnlijk vlak nadat Luther het heeft gemaakt (gedicht en gezongen), gedrukt en wijd verspreid. Dit was toen een zeer gebruikelijke procedure. Veel ...
Read More
Nisi convictus fuero testimoniis scripturarum, aut ratione evidente (nam necque Papae necque Conciliis solis credo. cum constet eos errare saepius, et sibi ipsiis contradixisse) victus sum scripturis a me adductis, ...
Read More
Vooraf: zoek het verschil (afgezien van de kleur) Mijn review zou kunnen worden samengevat als een commentaar op de verandering van de subtitel (dat is het verschil), maar ja, daar hebt u ...
Read More
Markus Matthias (red.), Maarten Luther Band I. Theologische antropologie. De mens voor God. Uitg. Damon 2017. 712 blz. ISBN: 9789463400480. € 59,90 In het kader van 500 jaar Reformatie verschijnen onder redactie ...
Read More
Daß eine christliche Versammlung oder Gemeinde Recht und Macht habe, alle Lehre zu urteilen und Lehrer zu berufen, ein- und abzusetzen, Grund und Ursache aus der Schrift (1523) Luther op ...
Read More
Nathan Söderblom, Der “Prophet” Martin Luther [Ausgewählte Werke, Bd 4]. Vandenhoeck & Rupprecht 2015. 336 blz. € 120,00. ISBN 9783525570395. Tenslotte wil ik u nog een vierde boek over Luther ...
Read More
Verheugt u christenen tesaam (LvdK 402) Als we de geschiedenis volgen van Luthers' Liedcreaties, dan is dit lied waarschijnlijk zijn 'tweede vrije lied'. (Ein neues Lied wir heben an is het ...
Read More
Hoe staat het met de vrijheid binnen de godsdienst ? Stel u voor: een drukkerij in een middelgrote stad in een islamitisch land. Het is ramadan. Het nieuwste boek van ...
Read More
Als voorbeeld van Luthers vakkundige bespeling van de media: de satire uit 1521, waarin de leef- en regeerwijze van de echte Christus wordt vergeleken met die van zijn zogenaamde 'plaastsbekleder' ...
Read More
Hieronder (en in het menu) links naar besprekingen van enkele recente boeken over Luther. NB: hiermee is niet gezegd dat oudere boeken over Luther per se slechter zijn. Het boek ...
Read More
Scott H. Hendrix, Martin Luther. Visionary Reformer. Yale University Press 2015. 342 blz. € 27,95. ISBN 9780300166699. Wie een betrouwbare gids zoekt in alles wat er gedurende 5 eeuwen over ...
Read More
Een schoon onderwisinge... (Luthers sermoen over de aflaat D-NL) Van Luthers sermon von der Ablass uit 1518 is in Antwerpen een vrije vertaling verschenen in november 1520. De vertaler, die ...
Read More
Een preek van Luther over de tekst uit Lukas: "En Maria stond op en ging naar het gebergte" ...
Read More
De hele snelle snelcursus over Luther en het protestantisme (inhoudelijk niet slecht als u het volgen kunt). Geknipt uit Crash course World History - over 'The Reformation op youtube: Luther ...
Read More
Het Schriftprincipe De vraag na het afwijzen van het kerkelijk leergezag is: vera et falsa religio ? Wie bepaalt dat? En hoe doe je dat? En wat is dan 'de kerk' eigenlijk, ...
Read More
Three undated early editions (late 1517, early 1518?) are known. The original Wittenberg edition is lost. It probably had the same section (3x25 + 20 theses) as the Nurnberg edition, ...
Read More
Vandaag, 31 oktober 2016,  is het Hervormingsdag. Tegelijk wordt op die dag het ‘Lutherjaar’ ingezet (500 jaar geleden...). Groots in Duitsland, langzaam maar zeker ook in de Nederlanden..., maar valt ...
Read More
Hier de eerste serie liederen uit Johann Walter's Geistliches Gesangbuchlein (Wittenberg 1524, almost immediately reprinted in 1525). officiële titel van de editie uit 1524: Geystliche Gesangk Buchlein.  U herkent hier ...
Read More
Wat betekent "Was Christum treibet" eigenlijk ? De zin komt uit Luthers inleidende toelichting op de brieven van Jacobus en Judas in de eerste editie van zijn Duitse vertaling van ...
Read More
Hier sta ik, ik kan niet anders... ? Enkel in het verslag van de gebeurtenissen op de Rijksdag te Worms, dat in Wittenberg zelf werd gedrukt, komt de beroemde zin ...
Read More
Why Should the Devil Have All the Good Music? vraag: Heeft Luther dat gezegd? antwoord: Neen, want hij sprak geen Engels (sorry, flauw). antwoord: Neen. Ook in het Duits zou ...
Read More
Hieronder een Duitse en Latijnse versie van het verslag van Luthers optreden op de Rijksdag zoals die al snel na afloopt verkrijgbaar waren. Vooral de Latijnse versie is berucht, omdat ...
Read More